Mandalorian i Grogu

Zobacz zwiastun filmu Mandalorian i Grogu:

Film może zainteresować uczniów klas 7–8 szkoły podstawowej oraz szkół średnich. Warto zaznaczyć, że będzie czytelny zarówno dla fanów Gwiezdnych wojen, jak i dla osób, które nie znają tego uniwersum.

Dynamiczna akcja, liczne sceny walki (warto pamiętać, że w filmie pojawiają się również brutalniejsze momenty i motywy przemocy), spektakularne efekty specjalne i wyraźne inspiracje westernem sprawiają, że seans jest przede wszystkim angażujący i widowiskowy. Choć przygoda pozostaje tu na pierwszym planie, film może stać się też pretekstem do ważnych refleksji. Wiele z nich wpisze się w rozmowę na temat szkolnych lektur lub wyzwań współczesności.

Samotnik, outsider, indywidualista

Djarin sprawia wrażenie samotnika – unika bliskich relacji, niewiele mówi i konsekwentnie trzyma innych na dystans. Jednocześnie wydaje się też indywidualistą: jest niezależny i niechętnie podporządkowuje się zewnętrznym autorytetom. Na ile jednak styl życia outsidera odpowiada potrzebom Djarina?

Warto zauważyć, że jego postawa może wynikać z historii rodzinnej. Wychowany przez Mandalorian po utracie rodziców, Djarin nauczył się podporządkowywać życie surowym zasadom i ukrywać emocje. Samotność jest więc w jego przypadku zarówno sposobem funkcjonowania, jak i formą ochrony przed bólem.

Po seansie warto rozwinąć ten wątek, problematyzując samo pojęcie samotności i zastanawiając się, gdzie przebiega granica między wyobcowaniem a świadomie wybieraną niezależnością. Djarina można porównać do bohaterów znanych uczniom z literatury i filmu. Stanisław Wokulski z „Lalki” jest rozdarty między własnymi ambicjami i uczuciami a społecznymi oczekiwaniami. Holden Caulfield z „Buszującego w zbożu” izoluje się od świata dorosłych, który oskarża o brak autentyzmu. Harry Haller z „Wilka stepowego” doświadcza z kolei głębokiego konfliktu między potrzebą uczestnictwa we wspólnocie a pragnieniem samotności i niezależności. Interesującym kontekstem filmowym do rozmowy o „Mandalorianie” może być również Andy Dufresne ze „Skazanych na Shawshank”. Bohater dystansuje się wobec innych więźniów i troszczy się o zachowanie wewnętrznej wolności. Zestawienie tych postaci z Djarinem może prowadzić do ciekawych rozmów o tym, czy izolacja zawsze oznacza wyobcowanie oraz dlaczego kultura tak często fascynuje się bohaterami stojącymi na marginesie świata.

Relacje, które nas zmieniają

Jednym z najważniejszych tematów filmu wydaje się wpływ relacji na kształtowanie tożsamości. Djarin początkowo sprawia wrażenie osoby zamkniętej emocjonalnie, zdystansowanej wobec innych i przyzwyczajonej do funkcjonowania według surowych zasad własnej grupy. Obecność Grogu stopniowo zmienia go jednak i otwiera. Film pokazuje tym samym, że człowiek rozwija się dzięki relacjom z innymi. Grogu nie jest jedynie towarzyszem podróży Djarina, lecz kimś, kto pomaga mu lepiej zrozumieć samego siebie.

W odniesieniu do tego wątku, można porozmawiać o podobnych motywach z lektur znanych uczniom (np. o przemianie Ebenezera Scrooge’a pod wpływem spotkania z duchami w „Opowieści wigilijnej”, o relacji Małego Księcia i lisa czy o wpływie przyjaźni na bohaterów „Kamieni na szaniec”).

Nowa męskość i demitologizacja wojownika

Postać Djarina w ciekawy sposób nawiązuje do znanego w kulturze archetypu wojownika. Mandalorianin może przypominać średniowiecznego rycerza – wiernego swoim wartościom i traktującego honor oraz fair play jako jedne z najważniejszych zasad – a także samuraja, którego cechują opanowanie i samodyscyplina. Być może najbardziej przywodzi jednak na myśl samotnego rewolwerowca rodem z westernów, funkcjonującego na obrzeżach społeczeństwa i kierującego się własnym kodeksem moralnym.

Co ciekawe, choć film czerpie z wielu kulturowych wyobrażeń męskości i bohaterstwa, jednocześnie demitologizuje figurę wojownika. Bohater nie jest ani nieomylny, ani emocjonalnie niedostępny. Wielokrotnie podkreśla swoją niechęć do przemocy (choć okoliczności zmuszają go do jej stosowania). Ujawnia też swoją wrażliwość, zdolność do troski oraz potrzebę nawiązywania bliskich więzi. Djarin – niezwyciężony i nieustraszony heros – wpisuje się więc w obraz nowej męskości, odchodzącej od stereotypu chłodnego, dominującego wojownika i podkreślającej znaczenie empatii oraz relacji z innymi.

Refleksja nad tą postacią może stać się punktem wyjścia do ciekawych rozmów: o patriarchacie, stereotypach płciowych, kulturowych wyobrażeniach męskości oraz współczesnych zjawiskach, takich jak popularność manosfery czy ruchów promujących tradycyjny podział ról społecznych.

Na film „Mandalorian i Grogu” zapraszamy do kin! Seans jest dostępny ze specjalną wideoprelekcją edukacyjną!

Agata Szulc-Woźniak