Mała Amelia

Zobacz zwiastun filmu „Mała Amelia”:

Amelia to mała Belgijka urodzona w Japonii, która nie powiedziała ani słowa i nie postawiła ani kroczku, dopóki nie skończyła dwóch i pół roku. Zmianę przynosi niespodziewany przyjazd babci i… pierwszy kęs czekolady! Te wydarzenia budzą w niej gwałtowną, nieposkromioną potrzebę poznawania świata. Jej codzienność staje się pełna nowości i zachwytu, wypełniona cierpliwą eksploracją przyrody, odkrywania nieznanych dotąd znaków i słów, zapachów czy widoków.

W film wpisana jest dynamika zmian zachodzących w dziecku i w otoczeniu – od poznawania własnych ograniczeń, odczuć po zmienność pór roku i kolorów nieba.

Animacja to też prawdziwa kopalnia inspiracji edukacyjnych! Jej wielowymiarowość i piękno (nie tylko wizualne) pozwala na przeprowadzenie ciekawych, interdyscyplinarnych zajęć. Może to być lekcja języka polskiego, plastyki czy godzina wychowawcza. Na zajęciach językowych warto pokazać dzieciom bogactwo leksykalne języka, wspólnie eksplorować słowa i znaczenia. Mogą temu służyć m.in.: zabawy w neologizmy, odkrywanie symboli, eksperymenty z idiomami czy tworzenie opowieści wywołujących emocje. Na zajęciach kreatywnych można pokusić się o analizę kadrów, eksperymenty z kolorami, rysowanie, kończenie obrazów czy zabawy w różne przedstawienia pór roku. Z kolei godzina wychowawcza może inspirować do nauki odpoczynku i uważności – warto wspólnie opracować „instrukcje nicnierobienia”, wykorzystać karty kreatywne czy multisensoryczne ćwiczenia z naturą. Oczywiście seans to też okazja do rozmowy, a interesujących wątków w „Małej Amelii” nie brakuje! Z całego serca polecam ten film różnym grupom wiekowym, od trzeciej klasy szkoły podstawowej do szkoły średniej. Urocza opowieść Amelii zrobi wrażenie na widzach w każdym wieku, każdy znajdzie w niej coś dla siebie.

Wielkie tematy i pytania „Małej Amelii”:

• Jak powstał świat? „Mała Amelia” zadaje pytania o początek – człowieka, materii, Boga. Pokazuje jak z biegiem czasu zmienia się nasza percepcja, postrzeganie świata, potrzeba metafizyki i stosunek do samego siebie.
• Moc utrzymania spokoju. Film to też pełna barw opowieść o zachwycie nad światem. Ten zachwyt, uważna obserwacja otoczenia i przyrody, wyciszenie i pielęgnowanie nicnierobienia to pretekst do rozmowy o tym, jak odpoczywać, jak kontemplować niektóre czynności i jak cieszyć się z powoli mijającego czasu.
• Świat zmysłów. Mała Amelia początkowo uczy się odbierania świata poprzez zmysł wzroku. Jest cierpliwą obserwatorką, która wchłania otaczające obrazy. Stopniowo, w miarę zmian i dorastania, pobudzone zostają jej kolejne zmysły.

• Co przynosi dojrzałość? W film wpisana jest zmiana. Zmienia się Amelka, jej ciało, zasób słów i percepcja świata. Zmienia się otoczenie, pora roku i kolory świata. Te przekształcenia są motorem opowieści i dają okazję do rozmów o dojrzewaniu (jak zmieniam się ja) i zmieniającym się obrazie świata, który, wraz z osiąganiem dojrzałości, staje się dla nas czymś innym.  
• „Wiedziałam, co to znaczy, ale czy rozumiałam?” Życie Małej Amelki można potraktować jako metaforę rozwoju dziecka – od niemowlęctwa do pełnej świadomości i początku rozumienia zjawisk. Amelia uczy się słów, potrafi je zapamiętać i wypowiedzieć, skrupulatnie gromadzi ich znaczenia, stopniowo nazywa ludzi i przedmioty. Pierwszą napotkaną barierą jest symbol, coś co oddala się od dosłownego znaczenia, reprezentuję inną rzecz, odsyła do ukrytego. Gdy Amelia odkrywa nieczytelny dla niej znak, czuje złość i frustrację wynikające z niezrozumienia. To pełen wrażliwości obraz dorosłości i wpisanych w dojrzewanie zmagań.
• „Czy wszystko przemija?” W trud dojrzewania wpisane jest również zmierzenie się ze stratą. Amelia odkrywa, że ze zmianą wiąże się również bezpowrotne mijanie, a znikanie i śmierć to część życia. To okazja do oswajania w rozmowie z uczniami tematu przemijania i tęsknoty za najbliższymi.

• „Pozostają wspomnienia”. „Mała Amelia” to też film o pamięci i utrwalaniu ważnych dla nas chwil. Warto pobudzić pamięć dzieci i zapytać ich o pierwsze wspomnienie, słowo, wrażenie, pierwszy zapach czy smak, pierwszą wiosnę… Dostrzegą wtedy różnice swoich doświadczeń, znaczenie zmysłów w przywoływaniu przeszłości, a także nauczą się pielęgnować te ważne momenty. Może warto je spisać i zamknąć w słoiku?
• Jak radzić sobie z emocjami? Amelia odkrywa również emocje. Pierwszy raz sięgając po książkę poznaje strach, przyglądając się innym, a potem doświadczając starty pierwszy raz czuje smutek. Warto porozmawiać po seansie o trudnych emocjach, które są wpisane w nasze odczuwanie, o empatii wobec tych, którzy doświadczają cierpienia, a także tych, którzy nie okazują smutku.  
• Radość ze wspólnie spędzanego czasu. Odkrycie smutku i utraty uczą bohaterkę naprawdę cieszyć się z tego, co ma. W tę radość ze wspólnoty, z piękna przyrody i zmienności pór roku wpisana jest zgoda na przemijanie.
• Laboratorium przyrody. „Mała Amelia” to także film, który zachęca do eksplorowania przyrody, świetny na zajęcia bliskie naturze. Zachęca do długich spacerów, grzebania w ziemi, sadzenia roślin, wąchania kwiatów, moknięcia na deszczu, „analogowego” spędzania czasu i szukania otuchy, odpoczynku wśród zieleni.

• Bezkresna wyobraźnia. W eksplorowaniu świata natury na pewno pomoże nam wyobraźnia! Zanim poznamy świat roślin czy morskich głębin warto go sobie wyobrazić. Film to kopalnia pomysłów na twórcze zajęcia, to także cenna lekcja dla nauczycieli o tym, jak pobudzać ciekawość dzieci i jak wykorzystywać ją w codziennym rozwoju.
• Wrażliwość estetyczna. Film mieni się setką barw, jest po prostu piękny wizualnie i to tylko jeden z powodów, dla których warto go wykorzystać do otwierania dzieci na estetyczne doznania. Na pewno pobudzi kreatywność i zainspiruje do ciekawych lekcji plastyki, eksperymentowania z kolorami, kształtami, przedstawieniami świata. Dla starszych widzów może to być okazja do analizy filmowych kadrów, zestawiania ich z innymi stylami animacji lub stylami malarskimi.
• „Ty jesteś moim słońcem”. Animacja w sugestywny sposób przedstawia budowanie relacji z innymi, odkrywanie innych i siebie w „ich świetle”. To refleksja o tym, że na swojej drodze spotykamy ludzi, którzy są dla nas magiczni, przy których jesteśmy najlepszymi wersjami siebie. To, jacy jesteśmy, jest przeważnie wypadkową tego, kim byli ludzie, którymi się otaczaliśmy.

Nominowana do Oscara „Mała Amelia” w kinach już od 23 stycznia!

Jagoda Roszak